ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ
ΥΓΕΙΑ

Εμβόλιο για COVID-19: «Τι είναι αυτό που θα μπει στον οργανισμό μας…»

Newsroom eleftherostypos.gr

Μια «ακτινογραφία» στα εμβόλια που δημιουργήθηκαν για την καταπολέμηση της πανδημίας

   Με τον εμβολιασμό κατά της λοίμωξης COVID-19 να εφαρμόζεται πλέον στον γενικό πληθυσμό, εύλογο είναι να πληθαίνουν οι απορίες για το «πώς λειτουργούν» τα διαθέσιμα εμβόλια και τι μπορούμε να περιμένουμε από αυτά. Περιμένοντας τη σειρά μας, είτε σήμερα είναι αυτή, είτε αύριο, καλό θα ήταν να γνωρίζουμε κάποια πράγματα, έτσι ώστε να ξέρουμε «τι είναι αυτό που θα μπει στον οργανισμό μας» και πώς θα βοηθήσει τη φυσική μας άμυνα ώστε να τα βγάλει πέρα με τον κορωνοϊό.

Γράφει ο Δημήτρης Καφετζής,
Ομότιμος Καθηγητής Παιδιατρικής του ΕΚΠΑ, Λοιμωξιολόγος και σύμβουλος της Διοίκησης του Metropolitan Hospital για το Παιδιατρικό Τμήμα.

Εμβόλια mRNA (Pfizer και Moderna)

Τα εμβόλια των Pfizer και Moderna είναι εμβόλια «τεχνολογίας» mRNA. Στοχεύουν δηλαδή στο να δώσουν εντολή στα κύτταρά μας να φτιάξουν αυτά το εμβόλιο που θα μας προστατεύσει, μέσω ενός εξελιγμένου μηχανισμού. Τι είναι όμως το mRNA; Το mRNA είναι νουκλεϊνικό οξύ, ένας «εντολέας» που εισάγει την παραπάνω εντολή στον οργανισμό μας και την παραδίδει στα κύτταρά μας.

Φανταστείτε το mRNA ως ένα «καλούπι» μέσα στο οποίο τα κύτταρά μας θα τοποθετήσουν τα κατάλληλα βιολογικά υλικά για να φτιάξουν το εκμαγείο του και, αμέσως μετά, αυτό το «καλούπι» θα καταστραφεί. Έτσι, δεν θα υπάρξει περίπτωση να δώσει για δεύτερη φορά την ίδια εντολή, ούτε και θα είναι δυνατόν να ενσωματωθεί σε οποιοδήποτε κύτταρο του οργανισμού μας, αφού δεν θα υπάρχει.

Για να λειτουργήσει αυτός ο μηχανισμός, όμως, έπρεπε να ξεπεραστεί ένα πρόβλημα: το πρόβλημα του να μην αναγνωριστεί αυτό το mRNA από τα αμυντικά μας κύτταρα ως «εισβολέας» και καταστραφεί πριν φτάσει στα κύτταρά μας για να δώσει την εντολή που μεταφέρει. Η Pfizer προχώρησε στην εξής λύση: κάθε mRNA τοποθετείται σε ένα «περιτύλιγμα» από λιπίδια, ώστε να αποφευχθεί η αναγνώρισή του ως «εχθρού» και να φθάσει σώο στα κύτταρά μας.

Εμβόλια «ιού- μεταφορέα» (AstraZeneka, CanSinoBio και Gamaleya)

Τα εμβόλια των AstraZeneka (Οξφόρδης), CanSinoBio (κινέζικο) και Gamaleya (ρώσικο) δεν είχαν το παραπάνω πρόβλημα, διότι τοποθέτησαν την «εντολή», σε κάποιο – διαφορετικό ανά εταιρεία – στέλεχος αδενοϊού (αδενοϊός μεταφορέας), που λειτουργεί ως μεταφορέας γονιδίου (RNA), με στόχο να φτάσει και να δοθεί στα κύτταρά μας η εντολή για δημιουργία αντισωμάτων.

Η επιλογή όμως αυτή έχει να αντιμετωπίσει ένα άλλο πρόβλημα: αν ο επιλεγμένος αδενοϊός είναι από τους συνήθεις που κυκλοφορούν, μπορεί να είναι «γνωστός» στον οργανισμό και να υπάρχουν ήδη αντισώματα γι’ αυτόν, αντισώματα που θα τον αναγνωρίσουν ως εχθρό και θα τον καταστρέψουν. Γι’ αυτό…

  • η μεν AstraZeneka χρησιμοποιεί στέλεχος αδενοϊού που απομόνωσε από χιμπατζή,
  • ενώ οι άλλες δύο εταιρείες χρησιμοποιούν στελέχη αδενοϊού από αυτά που συνήθως μας προσβάλλουν πιο σπάνια.

Ανεξάρτητα, όμως, από τις παραπάνω διαφορές, όλα τα εμβόλια που έχουν περιγραφεί μέχρι στιγμής, στην πραγματικότητα δεν αποτελούν τυπικά ή κλασικά εμβόλια, αλλά «εντολές παραγωγής εμβολίου» από τα ίδια τα κύτταρά μας.

Εμβόλια κλασικής εμβολιαστικής λογικής (Sinovac και Sinopharm)

Μια άλλη κατηγορία εμβολίων κατά του κορωνοϊού είναι τα εμβόλια της κλασικής εμβολιαστικής λογικής, δηλαδή τα αδρανοποιημένα ολοκυτταρικά. Ο μηχανισμός αυτών των εμβολίων είναι ο εξής: ο ιός αδρανοποιείται εργαστηριακά (καθίσταται ανίκανος να πολλαπλασιαστεί και να προκαλέσει νόσο, ουσιαστικά νεκρώνεται). Το μόνο που μπορεί πλέον να κάνει ο αδρανοποιημένος ιός όταν εισαχθεί στον οργανισμό είναι να διεγείρει τα Β-κύτταρα για να παραγάγουν αντισώματα που θα ενεργοποιήσουν την κυτταροτοξική δράση των Τ- κυττάρων. Στην περίπτωση, επομένως, αυτών των εμβολίων, η «εντολή» είναι η εισαγωγή στον οργανισμό του αδρανοποιημένου στελέχους του ιού. Αυτή ήταν μέχρι πριν από λίγο καιρό η λογική όλων των παραγομένων εμβολίων, και αυτή τη λογική, την «πεπατημένη», ακολουθούν οι κινεζικές εταιρείες Sinovac και Sinopharm για να παράγουν τα εμβόλιά τους.

Πρωτεϊνικά εμβόλια (Sanofi / GSK και Canadian Biotech Medicago / GSK)

Μια επόμενη κατηγορία εμβολίων κατά του κορωνοϊού είναι τα πρωτεϊνικά εμβόλια. Πρόκειται επίσης για εμβόλια «κλασικής λογικής», των οποίων ο μηχανισμός είναι ο ίδιος με αυτών που περιγράφονται παραπάνω, μόνο που σε αυτά χρησιμοποιείται – αντί για ολόκληρος ο ιός – μόνο η πρωτεΐνη εναντίον της οποίας πρέπει να προκληθεί η παραγωγή αντισωμάτων, ενισχυμένη με την προσθήκη ανοσοενισχυτικού, έτσι ώστε να μπορεί να χορηγηθεί ως εμβόλιο. Σε αυτά τα εμβόλια έχουν προχωρήσει αρκετά οι Sanofi μαζί με την GSK και η Canadian Biotech Medicago με την GSK.Κορωνοϊός - Εμβόλιο: Η Moderna ανακοίνωσε ότι η CDC συνέστησε τη χρήση του για τους ενήλικες

Ταχύτερη η παραγωγή των εξελιγμένων εμβολίων

Αξίζει να σημειωθεί ότι οι δύο πρώτες κατηγορίες εμβολίων, δηλαδή τα εμβόλια mRNA και τα εμβόλια «ιού-μεταφορέα» δεν έχουν ξαναχρησιμοποιηθεί στο παρελθόν. Και παρόλο που θα περίμενε κανείς το αντίθετο, έχουν πολύ χαμηλό κόστος και είναι πολύ εύκολο να παραχθούν πολύ γρήγορα, δυνατότητα που τα καθιστά σχεδόν ιδανικά για αντιμετώπιση της πανδημίας, ενώ τα κλασικά εμβόλια βρίσκονται ακόμη σε προγενέστερα στάδια παραγωγής. Επιπλέον, στην μέχρι σήμερα πράξη δεν φαίνεται να υπάρχουν προβλήματα και, λογικά, δεν αναμένονται και στη συνέχεια.

 

Από το ένθετο Υγεία που κυκλοφορεί με τον Ελεύθερο Τύπο

Προτεινόμενα για εσάς

Κορωνοϊός: Αγώνας μετ’ εμποδίων ο εμβολιασμός στην Ευρώπη – Συναγερμός για τη μετάλλαξη από Βραζιλία

Δημήτρης Ντόγκας

Εμβόλιο: Η Pfizer ειδοποιεί για μείωση των παραδόσεων στην Ευρώπη

Ανδρέας Ντίνης

Κορωνοϊός: Έκανε το κινεζικό εμβόλιο ο Ερντογάν [εικόνα]

Tinad

Κορωνοϊός: Η Ελλάδα παρέλαβε τις πρώτες 8.000 δόσεις του εμβολίου της Moderna

Ανδρέας Ντίνης

Moderna: Τουλάχιστον για ένα έτος η προστασία του εμβολίου

Ανδρέας Ντίνης

Κορωνοϊός: Ξεκινά η διανομή των εμβολίων της Moderna στην Ευρώπη

Tinad

Εμβόλιο Pfizer: Αδεια χορήγησης 6 δόσεων ανά φιαλίδιο – 20% περισσότεροι εμβολιασμοί

Ανδρέας Ντίνης

Κορωνοϊός: Υπό έρευνα τα αίτια του θανάτου του 56χρονου γιατρού που πέθανε μετά τον εμβολιασμό του

Μαρίνα Μπενέκου

Εμβόλιο Pfizer: Άλλες 300 εκατομμύρια δόσεις εξασφάλισε η Κομισιόν

Μιχάλης Μάρδας