ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ
ΥΓΕΙΑ

Μήπως μπερδέψαμε τα συμπληρώματα διατροφής με… καραμέλες;

Newsroom eleftherostypos.gr

  Πάνω από τους μισούς Έλληνες (55%) παίρνουν σήμερα ή πήραν περιστασιακά στο παρελθόν συμπληρώματα διατροφής, με τις γυναίκες να κατέχουν τα πρωτεία.

Δυστυχώς, οι περισσότεροι τα παίρνουν με δική τους πρωτοβουλία. Μόλις το ένα τρίτο των χρηστών ακολουθεί τη συμβουλή γιατρού, φαρμακοποιού, προπονητή ή διαιτολόγου.

   Η αγορά συμπληρωμάτων διατροφής αγνώστου προέλευσης, συνήθως μέσω διαδικτύου, η αδυναμία τέλεσης συστηματικών ελέγχων στη σύνθεση της φόρμουλας κάποιων συμπληρωμάτων διατροφής για την ύπαρξη απαγορευμένων ουσιών ή για πιθανές παρενέργειες, καθώς και η ανεπαρκής αξιολόγηση της αποτελεσματικότητάς τους, συχνά αφήνουν απροστάτευτους τους καταναλωτές. Δεν είναι τυχαίο, λοιπόν, που κάθε τρεις και λίγο πληροφορούμαστε για την απόσυρση από την κυκλοφορία κάποιου συμπληρώματος διατροφής.

Αναζητήστε τα εγκεκριμένα συστατικά

    «Τα συμπληρώματα διατροφής είναι τρόφιμα που αποσκοπούν στην κάλυψη ελλείψεων της δίαιτας υγιών καταναλωτών σε θρεπτικά συστατικά. Δυστυχώς, όμως, ο καταναλωτής δεν γνωρίζει επαρκώς τη βιολογική δράση των συστατικών της διατροφής, τις τυχόν αλληλεπιδράσεις τους, καθώς και τους τρόπους με τους οποίους μπορεί να τα αξιοποιήσει καλύτερα», παρατηρεί ο καθηγητής στο Τμήμα Διατροφής και Διαιτολογίας/ Αλεξάνδρειο ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης Ευστράτιος Ρ. Κυρανάς. Και προσθέτει: «Γι’ αυτό, εκτός από τη νομοθετική παρέμβαση της πολιτείας, κρίνεται επιβεβλημένη και η ουσιαστική παρέμβαση επιστημόνων της υγείας, που επαρκώς ενημερωμένοι και εξειδικευμένα καταρτισμένοι θα προσφέρουν έγκυρη πληροφόρηση γι’ αυτήν την κατηγορία τροφίμων».

Στα συμπληρώματα διατροφής εντάσσονται:

  • συμπυκνωμένες μορφές βιταμινών και ανόργανων στοιχείων (μεμονωμένων ή σε διάφορους συνδυασμούς), 
  • πρωτεΐνες, υδατάνθρακες και λίπη (μεμονωμένα ή σε συνδυασμούς μεταξύ τους, καθώς και με την προηγούμενη κατηγορία), 
  • μίγματα αμινοξέων, μίγματα λιπαρών οξέων, ένζυμα, μεταβολίτες και εκχυλίσματα ιστών και αδένων, 
  • υδατάνθρακες με ή χωρίς ηλεκτρολύτες και βιταμίνες (π.χ. sports drinks), 
  • συστατικά τροφών ή τρόφιμα (βασιλικός πολτός, γύρη, μαγιά μπύρας, φυτικές ίνες, σκόρδο, φύκια κ.ά.), καθώς και διάφορα βότανα και εκχυλίσματα αυτών, 
  • σκευάσματα αύξησης ή μείωσης του σωματικού βάρους, 
  • καθώς και φυσικές ουσίες που μπορούν ή υποτίθεται πως μπορούν να δράσουν ως αναβολικά ή ορμονοδιεγερτικά και απευθύνονται κυρίως σε αθλητές.

Κίνδυνοι από την αλόγιστη χρήση συμπληρωμάτων διατροφής

   Σύμφωνα με τον κ. Κυρανά, οι κίνδυνοι από τη λήψη συμπληρωμάτων διατροφής μπορούν να ταξινομηθούν σε τέσσερις βασικές κατηγορίες:

  1. Κίνδυνοι από υπερδοσολογία λήψης. Δεν υπήρξε ποτέ ως τώρα συμπλήρωμα «αθώο τοξικότητας».
  2. Κίνδυνοι από αλληλεπιδράσεις με φάρμακα. Για παράδειγμα, διαπιστώθηκε ότι:
  • το ασβέστιο (Ca) μπορεί να αλληλεπιδράσει με φάρμακα για την καρδιά, με ορισμένα διουρητικά και με τα στοιχεία αργίλιο (Al) και Μαγνήσιο (Mg) που περιέχονται σε αντιόξινα σκευάσματα.
  • το Mg μπορεί να αλληλεπιδράσει με ορισμένα διουρητικά και αντικαρκινικά φάρμακα.
  •  η βιταμίνη Ε αυξάνει τον κίνδυνο εσωτερικής αιμορραγίας όταν λαμβάνεται με ασπιρίνη ή αντιπηκτικά όπως η βαρφαρίνη.
  • η βιταμίνη Κ μπορεί να αλληλεπιδράσει με αντιπηκτικά, όπως η κουμαρίνη.
  • το βαλσαμόχορτο επηρεάζει δυσμενώς τη φαρμακευτική δράση αντικαταθλιπτικών και αντιυπερτασικών φαρμάκων.
  • το συνένζυμο Q10 μπορεί να αλληλεπιδράσει με αντιπηκτικά, αντιυπερτασικά και χημειοθεραπευτικά φάρμακα.
  • το Ginseng αυξάνει τον κίνδυνο για εσωτερική αιμορραγία όταν λαμβάνεται με αντιπηκτικά και προκαλεί ανεπιθύμητες ενέργειες με αντικαταθλιπτικά.
  • η Echinacea διαταράσσει το ρυθμό διάσπασης αρκετών φαρμάκων στο ήπαρ.
  1. Κίνδυνοι από παραπλανητικές ετικέτες και προώθηση. Η σήμανση των συμπληρωμάτων διατροφής πρέπει να πληροί συγκεκριμένους κανόνες, ενώ πρέπει να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στην αποφυγή της παραπλάνησης των καταναλωτών. Αυτός ο κίνδυνος είναι ιδιαίτερα αυξημένος σε προϊόντα που προωθούνται στην αγορά μέσω διαδικτύου, απευθείας από χώρες του εξωτερικού.
  2. Κίνδυνοι από τη λήψη απαγορευμένων ουσιών. Πολλές είναι οι ουσίες που αν και έχουν κριθεί επικίνδυνες και έχουν επίσημα απαγορευθεί από τον FDA στην Αμερική ή τον ΕΟΦ στην Ελλάδα, συνεχίζουν να περιέχονται σε συμπληρώματα που κυκλοφορούν παράνομα, θέτοντας σε κίνδυνο τη δημόσια υγεία. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η εφεδρίνη, η οποία χρησιμοποιείται ως διεγερτικό σε σκευάσματα για απώλεια βάρους και για αύξηση του αναβολισμού σε αθλητές, με δυσανάλογες όμως παρενέργειες.

Πρώτες οι γυναίκες στη χρήση συμπληρωμάτων διατροφής

   Σύμφωνα με τα αποτελέσματα πανελλαδικής έρευνας που πραγματοποίησαν προπτυχιακοί και μεταπτυχιακοί φοιτητές του Τμήματος Διατροφής και Διαιτολογίας του Αλεξάνδρειου ΑΤΕΙ Θεσσαλονίκης σε δείγμα 31.238 καταναλωτών, οι γυναίκες, σε ποσοστό 53%, κατέχουν τα πρωτεία στη χρήση συμπληρωμάτων.

Παίρνοντας βιταμίνες… στα κουτουρού

   Πιο ανησυχητικό, ακόμη, είναι ότι απ’ όσους έκαναν ή κάνουν χρήση συμπληρωμάτων διατροφής, ελάχιστοι ήταν εκείνοι που είχαν ζητήσει τη συμβουλή γιατρού (13,5%), φαρμακοποιού (6,8%), προπονητή (4%) ή διαιτολόγου (3%). Επίσης, λιγότεροι από τους μισούς (43%) συνεκτίμησαν τη Συνιστώμενη Ημερήσια Δόση στα θρεπτικά συστατικά, ενώ το 7% δήλωσε πως δεν γνωρίζει τη σημασία της. Το πλέον ανησυχητικό, όμως, είναι ότι μόλις το 17% βρίσκεται υπό ιατρική παρακολούθηση κατά τη λήψη συμπληρωμάτων διατροφής.

 

Προτεινόμενα για εσάς

Προσοχή: Ο ΕΟΦ ανακαλεί αντιφλεγμονώδες φάρμακο

Ανδρέας Ντίνης

Μένουμε σπίτι, τρώμε σωστά

Leonidas Kallidonis

Στενεύουν τα χρονικά περιθώρια για το αντιγριπικό εμβόλιο

Leonidas Kallidonis

Συναγερμός από τον ΕΟΦ και την ΕΕ για συμπλήρωμα διατροφής – Σοβαρός κίνδυνος για την υγεία

Ανδρέας Ντίνης

Βιονικό γόνατο με ρομποτική τεχνική

Leonidas Kallidonis

Συναγερμός από τον ΕΟΦ για επικίνδυνο συμπλήρωμα διατροφής

Μιχάλης Μάρδας

Προσοχή: Ανακαλείται από τον ΕΟΦ η κυκλοφορία αντισηπτικού gel που προωθείται ως βιοκτόνο

Tinad

Προσοχή ο ΕΟΦ απαγόρευσε τη διάθεση και διακίνηση αυτόματου σπρέι εξουδετέρωσης ιών

Μιχάλης Μάρδας

«Καμπανάκι» ΕΟΦ για φάρμακο κατά της κώφωσης

Tinad