Ελεύθερος Τύπος
ΕΛΛΑΔΑ

Πώς χάθηκε η μάχη της Βαρυμπόμπης παρά την ενίσχυση του επιχειρησιακού τομέα πυρόσβεσης

Πώς χάθηκε η μάχη στην Βαρυμπόμπη

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ

Εύβοια, Βαρυμπόμπη, Ηλεία, Μεσσηνία, Αρκαδία, Ανατολική Μάνη και άλλες περιοχές της Ελλάδας έχασαν μεγάλο μέρος του δασικού πλούτου τους από την ισχνή πρόληψη λόγω… γραφειοκρατίας. Η Ελλάδα διαχρονικά δεν μπορεί να αντιμετωπίσει καίρια περισσότερες από δύο μεγάλες πυρκαγιές («mega fires»), πόσω μάλλον πέντε ταυτόχρονα.

Βαρυμπόμπη, Αρχαία Ολυμπία και Εύβοια ήταν οι πιο δυναμικές και επικίνδυνα καταστροφικές, με τους αρμοδίους σε πολιτικό και υπηρεσιακό επίπεδο να πρέπει να βάλουν προτεραιότητες και να κρίνουν την κατανομή πυροσβεστικών οχημάτων, αεροπλάνων και ελικοπτέρων σε αυτές, εξετάζοντας το κόστος και τις συνέπειες. Η δεύτερη αναζωπύρωση στη Βαρυμπόμπη, για την οποία πρέπει να αναζητηθούν ευθύνες, στέρησε εναέρια μέσα από την Εύβοια, όπως είπε ο ίδιος ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου.

Ο πύρινος Γολιάθ κέρδιζε εμφατικά τον Δαβίδ της πυρόσβεσης, αντίθετα από τον μύθο. Εκανε… καρουζέλ, γύρω από χωριά και οικισμούς, περνώντας από αυτά δύο και τρεις φορές. Η πρόληψη αντιμετώπισης τέτοιων δασικών πυρκαγιών δεν ήταν η απαιτούμενη, το βάρος είχε δοθεί στην ενδυνάμωση του επιχειρησιακού τομέα πυρόσβεσης με την αριθμητική ενίσχυση των επίγειων και, κυρίως, των εναέριων μέσων, τα οποία στάθηκαν ανήμπορα να αντιμετωπίσουν τις πολλές μεγάλες πυρκαγιές που ξέσπασαν σχεδόν ταυτόχρονα στην Ελλάδα.

Κυκεώνας

Οι καθαρισμοί και οι αποψιλώσεις είχαν κολλήσει στη… γραφειοκρατία και προχωρούσαν με αργούς ρυθμούς σε 19 από τις 33 περιοχές, ενώ όπου έγιναν βοήθησαν στην αποτροπή επέκτασης των πυρκαγιών. Ενας πολίτης, ένας δήμος, μία περιφέρεια χρειαζόταν πολλές… άδειες για να κόψει ένα δέντρο ή περισσότερα για να δημιουργήσει αντιπυρικές ζώνες πλάτους τουλάχιστον 50 μέτρων, όπως προβλέπεται, γύρω από χωριά ή οικισμούς που βρίσκονται σε μικτές ζώνες αστικού και δασικού ιστού. Το εκτεταμένο πρόγραμμα καθαρισμών «Δρυάδες» θα τρέξει με 300 εκατομμύρια ευρώ από τον επόμενο Οκτώβριο και για τα επόμενα 5 χρόνια, με στόχο να γίνει ένα σταθερό πρόγραμμα.

Ο υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας και Διαχείρισης Κρίσεων, Νίκος Χαρδαλιάς, έκανε λόγο για «γραφειοκρατικές αγκυλώσεις δεκαετιών» και επισήμανε χαρακτηριστικά: «Το δάσος δεν μπορεί να περιμένει πλέον. Το πράσινο δεν μπορεί να περιμένει πλέον. Απλά, η διαδικασία τού να πάνε, να γίνουν οι μελέτες, να φύγουν οι μελέτες, να πάνε στις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, να πάρουν τις εγκρίσεις, να επιστραφούν πίσω… μέχρι εδώ! Καίγονται τα δάση μας! Είναι ώρα που δεν θα επιτρέψουμε να υπάρξουν παιχνίδια κυριαρχίας σε σχέση με οτιδήποτε».

Το χρονικό

Στις 3 Αυγούστου, στις 13:22, έπιασε μεγάλη φωτιά στην Ανω Βαρυμπόμπη, στις 13:23 στην Καστανιά Ανατολικής Μάνης, στις 15:21 στο Βλαχόπουλο Μεσσηνίας, στις 17:09 στη Μυρτιά του Δήμου Μαντουδίου-Λίμνης.

Στην έναρξη της φωτιάς στη Βαρυμπόμπη, υπήρχε η αρχική εκτίμηση ότι τα εναέρια μέσα θα μπορούσαν να τη «μαζέψουν» σύντομα. Ωστόσο, το συμπαγές δάσος βοήθησε στη δυναμική επέκτασή της. Σε πρώτο στάδιο, παρότι κινδύνευσαν κατοικημένες περιοχές, αυτή περιορίστηκε και σε έναν μεγάλο βαθμό οριοθετήθηκε.

Δημιουργήθηκε, λοιπόν, η αίσθηση της «ασφάλειας», με αρκετές επίγειες και εναέριες δυνάμεις να μετατοπίζονται σε άλλα πύρινα μέτωπα και, κυρίως, στην Αρχαία Ολυμπία. Οι εκτιμήσεις διαψεύστηκαν και η πυρκαγιά στη Βαρυμπόμπη αναζωπυρώθηκε στις 6 Αυγούστου και πήρε ανεξέλεγκτες διαστάσεις απειλώντας δεκάδες κατοικημένες περιοχές, με την πυρκαγιά να περνά ακόμη και πάνω από την «αντιπυρική» Εθνική Οδό Αθηνών-Λαμίας σαν ένας… πύρινος ανεμοστρόβιλος.

Στην πυρκαγιά που ξέσπασε στην Εύβοια, στη Μυρτιά, λόγω της απογευματινής ώρας έγιναν μόλις μία έξοδος και ρίψεις από τέσσερα αεροσκάφη και ένα ελικόπτερο. Το βράδυ οι άνεμοι έφθασαν τα 6 μποφόρ και το επόμενο πρωί η κατάσταση ήταν εξωπραγματική, όπως είπε ο υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας και Διαχείρισης Κρίσεων, Νίκος Χαρδαλιάς, κατά τη διάρκεια συνέντευξης Τύπου.

Το μέτωπο της Εύβοιας είχε φθάσει τα 23 χιλιόμετρα κινούμενο ανεξέλεγκτο προς πάσα κατεύθυνση, την ώρα που οι πυροσβεστικές δυνάμεις προσπαθούσαν να σώσουν την Αρχαία Ολυμπία και κατοικημένες περιοχές της Αττικής.

Για την αναζωπύρωση της Βαρυμπόμπης τρεις μέρες μετά την αρχική έναρξη, ο κ. Χαρδαλιάς είπε: «Η αλήθεια είναι ότι αυτή η φωτιά μάς αποδιοργάνωσε και θέλω να το πω. Την ίδια ώρα δηλαδή που είχαμε κάνει αναδιατάξεις στις δυνάμεις για να μπορέσουμε να είμαστε πιο ενισχυτικοί στα άλλα τα μεγάλα μέτωπα, αυτή η φωτιά μάς έφερε πίσω»…

ΟΙ ΚΑΤΟΙΚΟΙ ΕΣΩΣΑΝ ΤΑ ΧΩΡΙΑ ΤΟΥΣ

Οι εντολές εκκένωσης δίνονταν κατά δεκάδες, οι κάτοικοι, ωστόσο, παρέμεναν και ήταν αυτοί που έσωσαν τα χωριά τους, επιχειρώντας μαζί με τους πυροσβέστες, βοηθώντας τους να κινηθούν σε ένα άγνωστο περιβάλλον για εκείνους.

Οι κάτοικοι είχαν κατανείμει αρμοδιότητες σύμφωνα με τις δυνατότητές τους, άνδρες και δυνατές γυναίκες έσβηναν τις φωτιές που… έγλειφαν τα σπίτια τους με βυτία από τρακτέρ, από αγροτικά αυτοκίνητα, γυναίκες τούς έφερναν νερό και φαγητό, ενώ είχαν απομακρύνει ηλικιωμένους και παιδιά. Εκαναν περιπολίες όλη νύχτα για να εντοπίζουν τα πύρινα μέτωπα και να προετοιμάζονται για να τα αντιμετωπίσουν. Οδηγοί μεγάλων μηχανημάτων έργων, που ήταν κάτοικοι των περιοχών, χρησιμοποίησαν τις μπουλντόζες να ανοίξουν αντιπυρικές ζώνες, σε σημεία που γνώριζαν, βοηθώντας σημαντικά τις επίγειες δυνάμεις πυρόσβεσης να ενεργήσουν αποτελεσματικά. Ηξεραν το δάσος, τους δρόμους, τους χωματόδρομους όπου μπορούσαν να κινηθούν, κατεύθυναν τις πυροσβεστικές δυνάμεις για να μπορέσουν να ανακόψουν τον πύρινο δράκο. Κάτοικοι με βυτιοφόρα οχήματα τροφοδοτούσαν διαρκώς με νερό τα πυροσβεστικά οχήματα, τα οποία δεν έμειναν ποτέ από νερό την κρίσιμη ώρα αντιμετώπισης μεγάλου μετώπου ή επικίνδυνης αναζωπύρωσης. Ψαροπούλι, Βασιλικά, Ελληνικά, Παπάδες, Μηλιές, Αγριοβότανο, Γούβες, Γερακιού, Βουτάς, Τσαπουρνιά, Πευκί, Αγδίνες, Κουτσουμπρί, Καστρί, Βουλίκι, Ασμήνι, Γαλατσώνα, Αβγαριά, Παναγιά Ντινιούς, Κάτω Μονοκαριά, Σήμια, Γαλατσάδες, Καματριάδες, Νέα Σινασό, Αρτεμίσιο και σε πολλά άλλα χωριά της Βόρειας Εύβοιας οι κάτοικοί τους έπαιξαν σημαντικό ρόλο στη διάσωσή τους.

Τα εναέρια μέσα, 74, 69, 28 ή 20, στην περίπτωση της Εύβοιας, ήταν σαν να μην υπήρχαν, καθώς η φωτιά-«εκδικητής» είχε φτιάξει το δικό της τείχος προστασίας από αυτά, ένα τεράστιο πέπλο καπνού, ένα απίστευτο θερμικό φορτίο, που εμπόδιζε τις πτήσεις πάνω από αυτήν, πόσω μάλλον τις στοχευμένες ρίψεις. Η εναέρια πυρόσβεση είχε «τυφλωθεί» από τους καπνούς.

Από τα θετικά στοιχεία μιας τέτοιας καταστροφής ήταν η σύμπνοια, η αλληλοβοήθεια και η αλληλεγγύη που παρατηρήθηκαν σε πυροσβεστικές δυνάμεις χωρών με διαφορετική κουλτούρα και τεχνοτροπία αντιμετώπισης τέτοιων πυρκαγιών. Πυροσβέστες από Σερβία, Σλοβακία, Γαλλία, Μεγάλη Βρετανία, Κατάρ, Κουβέιτ, Ισραήλ, Ρουμανία, Πολωνία, Μολδαβία, Τσεχία, Γερμανία, Αυστρία, Ουκρανία είχαν βρει κοινό κώδικα επικοινωνίας και συνεργασίας με τους Ελληνες πυροσβέστες και τους κατοίκους των περιοχών που φλέγονταν.

Από την έντυπη έκδοση του Ελεύθερου Τύπου 

H αναδημοσίευση του παραπάνω άρθρου ή μέρους του επιτρέπεται μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το ELEFTHEROSTYPOS.GR με ενεργό σύνδεσμο στην εν λόγω καταχώρηση.

Ακολούθησε το eleftherostypos.gr στο Google News και μάθε πρώτος όλες τις ειδήσεις 

Ειδήσεις σήμερα

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, ανά πάσα στιγμή στο EleftherosTypos.gr

Ακολουθήστε το EleftherosTypos.gr σε InstagramFacebook και Twitter

Προτεινόμενα για εσάς

Κορονοϊός: 496 κρούσματα στην Αττική, 423 στη Θεσσαλονίκη – Ο χάρτης της διασποράς

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

Μπάλλος: Έκλεισαν Πειραιώς και περιφερειακή Αιγάλεω λόγω πλημμύρας – Πού βρέχει τώρα

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

Μπάλλος: Άνοιξαν πάλι οι ουρανοί στην Αττική – Σε συναγερμό οι Αρχές

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

«Μπάλλος»: Κλειστές οι αθλητικές εγκαταστάσεις στην Αττική λόγω της κακοκαιρίας

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

Κακοκαιρία «Μπάλλος»: Κλειστά και τα Δικαστήρια την Παρασκευή στην Αττική

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

Κορονοϊός: 548 κρούσματα σε Αττική, 404 στη Θεσσαλονίκη – Ο χάρτης της διασποράς

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

Κακοκαιρία Μπάλλος: Κλειστά όλα τα σχολεία αύριο στην Αττική

Ελεύθερος Τύπος Newsroom

Κακοκαιρία «Μπάλλος»: Κλειστά σχολεία σήμερα και αύριο στην Αττική [συνεχής ενημέρωση]

Ελεύθερος Τύπος NewsRoom

Κακοκαιρία Μπάλλος: Μπλακ άουτ στην Αττική – Ποιες περιοχές δεν έχουν ρεύμα

Ελεύθερος Τύπος NewsRoom