Νομπέλ 2025: Ποιος είναι ο Ούγγρος «μάγος της αποκάλυψης» Λάσλο Κρασναχορκάι που πήρε το Νόμπελ Λογοτεχνίας

Η Επιτροπή Νόμπελ επαίνεσε περαιτέρω τη «ματιά του απαλλαγμένη από κάθε αυταπάτη, που διαπερνά την ευθραυστότητα της κοινωνικής τάξης, σε συνδυασμό με την ακλόνητη πίστη του στη δύναμη της τέχνης.»

Ο Κρασναχορκάι είναι ο πρώτος Ούγγρος που τιμάται με το Νόμπελ Λογοτεχνίας μετά τον Ίμρε Κέρτες το 2002.

Ο 71χρονος συγγραφέας και σεναριογράφος έχει γράψει δυστοπικά μυθιστορήματα με μελαγχολική θεματολογία και χαρακτηριστικά μακροσκελείς προτάσεις. Έχει κερδίσει σημαντικά λογοτεχνικά βραβεία, όπως το Man Booker International Prize (2015) και το National Book Award για μεταφρασμένη λογοτεχνία (2019).

BREAKING NEWS
The 2025 #NobelPrize in Literature is awarded to the Hungarian author László Krasznahorkai “for his compelling and visionary oeuvre that, in the midst of apocalyptic terror, reaffirms the power of art.” pic.twitter.com/vVaW1zkWPS

— The Nobel Prize (@NobelPrize) October 9, 2025

Αρκετά έργα του έχουν μεταφερθεί στον κινηματογράφο από τον σπουδαίο Ούγγρο σκηνοθέτη Μπέλα Ταρ, με τον οποίο διατηρεί μακροχρόνια δημιουργική συνεργασία. Τα γνωστότερα είναι:

«Σαταντάνγκο» (1985)

«Η Μελαγχολία της Αντίστασης» (1989)

«Οι Αρμονίες του Βέρκμαϊστερ» (2000)

«Το Άλογο του Τορίνο» (2011)

Ο Κρασναχορκάι εντάσσεται πλέον σε μια λαμπρή λίστα Νομπελιστών που περιλαμβάνει προσωπικότητες όπως ο Έρνεστ Χέμινγουεϊ, η Τόνι Μόρισον, ο Μπομπ Ντίλαν και ο Καζούο Ισιγκούρο.

Το βραβείο λογοτεχνίας έχει απονεμηθεί από την επιτροπή Νόμπελ της Σουηδικής Ακαδημίας 117 φορές σε συνολικά 121 νικητές.

Το περσινό βραβείο κέρδισε η Νοτιοκορεάτισσα συγγραφέας Χαν Κανγκ για το έργο της, το οποίο, σύμφωνα με την επιτροπή, «αντιμετωπίζει ιστορικά τραύματα και αποκαλύπτει την ευθραυστότητα της ανθρώπινης ζωής».

Το βραβείο λογοτεχνίας είναι το τέταρτο που ανακοινώνεται αυτή την εβδομάδα, μετά τα Νόμπελ Ιατρικής, Φυσικής και Χημείας του 2025. Κάθε βραβείο φέρει χρηματικό έπαθλο 11 εκατομμυρίων σουηδικών κορωνών (1 εκατομμύριο ευρώ). Οι νικητές λαμβάνουν επίσης ένα χρυσό μετάλλιο 18 καρατίων και ένα δίπλωμα.

Ο νικητής του Νόμπελ Ειρήνης θα ανακοινωθεί την Παρασκευή. Ο Ντόναλντ Τραμπ ασκεί έντονες πιέσεις για το βραβείο, λέγοντας πρόσφατα στους εκπροσώπους των Ηνωμένων Εθνών «όλοι λένε ότι πρέπει να πάρω το Νόμπελ Ειρήνης».

Το τελικό βραβείο Νόμπελ, το Βραβείο Νόμπελ στις Οικονομικές Επιστήμες, πρόκειται να ανακοινωθεί τη Δευτέρα.

Οι τελετές απονομής των βραβείων Νόμπελ πραγματοποιούνται στις 10 Δεκεμβρίου, στην επέτειο του θανάτου του Άλφρεντ Νόμπελ το 1896.

Γεννημένος στη μικρή πόλη Γκιούλα στη νοτιοανατολική Ουγγαρία, ο Κρασναχορκάι αντλεί έμπνευση για το γράψιμό του από τις εμπειρίες του υπό τον κομμουνισμό και τα εκτεταμένα ταξίδια που πραγματοποίησε αφότου μετακόμισε για πρώτη φορά στο εξωτερικό το 1987 στο Δυτικό Βερολίνο για μια υποτροφία.

Τα μυθιστορήματα, τα διηγήματά του και τα δοκίμιά του είναι περισσότερο γνωστά στη Γερμανία, όπου έζησε για μεγάλα χρονικά διαστήματα, και στην Ουγγαρία, όπου θεωρείται από πολλούς ο σημαντικότερος εν ζωή συγγραφέας της χώρας.

«Είναι ένας υπνωτιστικός συγγραφέας», δήλωσε στο πρακτορείο ειδήσεων AFP ο μεταφραστής του Krasznahorkai στα αγγλικά, ο ποιητής George Szirtes. «Σε παρασύρει μέχρι που ο κόσμος που δημιουργεί αντηχεί και αντηχεί μέσα σου, μέχρι που γίνεται το δικό σου όραμα τάξης και χάους».

Εξαιρετικά δύσκολο και απαιτητικό, ο Κρασναχορκάι περιέγραψε κάποτε το δικό του στυλ ως «πραγματικότητα που εξετάζεται μέχρι τρέλας». Η τάση του για μεγάλες προτάσεις και λίγα διαλείμματα παραγράφων έχει επίσης κάνει τον συγγραφέα να χαρακτηρίζεται ως «εμμονικός».