Πολωνία: Στα άκρα η διαμάχη προέδρου και πρωθυπουργού για τον έλεγχο της Δικαιοσύνης

Αργά την Παρασκευή (30/10), το Συνταγματικό Δικαστήριο ανακοίνωσε ότι η μακροβιότερη δικαστής του, Άννα Κόρβιν-Πιοτρόβσκα, έθεσε σε διαθεσιμότητα τον Μπόγκνταν Σβιετσκόβσκι, πρόεδρο του δικαστηρίου και διορισμένο από τον σκληροδεξιό προκάτοχο του Τουσκ, και ανέλαβε πλέον τη διοίκηση του δικαστηρίου.

Η κίνηση αυτή κλιμάκωσε τη διαμάχη μεταξύ του Ναβρότσκι, συμμάχου της προηγούμενης εθνικιστικής κυβέρνησης, και της φιλοευρωπαϊκής κυβέρνησης του πρωθυπουργού Ντόναλντ Τουσκ για τον έλεγχο της δικαιοσύνης.

NEW – Polish president turns back mid-flight amid court ‘coup d’état’ claims

Riot police were deployed outside Poland’s Constitutional Tribunal on Friday and Polish President Karol Nawrocki turned his plane around on Friday while travelling to Senegal after police entered the Constitutional Tribunal and its president was suspended.
https://t.co/Exrqha9U9l

— Insider Paper (@TheInsiderPaper) October 30, 2026

«Απόψε σημειώθηκε παραβίαση της δημόσιας τάξης στη Δημοκρατία της Πολωνίας και βίαιη κατάληψη συνταγματικού οργάνου», ανέφερε ο Ναβρότσκι σε δήλωση που ανέγνωσε συνεργάτης του έξω από το δικαστήριο νωρίς το Σάββατο (31/10), αφού ο πρόεδρος επέστρεψε εσπευσμένα στα μέσα της διαδρομής από ταξίδι στην Αφρική για να αντιμετωπίσει την κατάσταση.

Κατευθύνθηκε αμέσως στο δικαστήριο, όπου υπήρχε ισχυρή παρουσία των δυνάμεων καταστολής, καθώς αρκετές εκατοντάδες διαδηλωτές απαιτούσαν την αποκατάσταση του Σβιετσκόβσκι.

🇵🇱 BREAKING: INSANE SCENES FROM POLAND

Donald Tusk’s police force tried to forcefully stop President Nawrocki from entering the Constitutional Court building. But he managed to fight back and go inside. https://t.co/oZwj67acvD

— Tousi TV (@TousiTVOfficial) October 31, 2026

Ο Ναβρότσκι ζήτησε κατεπείγουσες πολιτικές διαβουλεύσεις.

Ο Τουσκ, με ανάρτησή του στο X, δήλωσε ότι η κυβέρνησή του προσπαθεί να αποκαταστήσει το κράτος δικαίου, το οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση είχε κατηγορήσει τους προκατόχους του, το κόμμα «Νόμος και Δικαιοσύνη», ότι υπέσκαπταν.

Przywracanie rządów prawa jest naszym obowiązkiem. Po latach pisowskiego bezprawia to proces trudny, czasem bolesny i wymaga zdecydowanego działania. Innej drogi nie ma.

— Donald Tusk (@donaldtusk) October 30, 2026

«Αυτή η διαδικασία είναι δύσκολη, μερικές φορές ακόμη και επώδυνη, και απαιτεί αποφασιστική δράση. Δεν υπάρχει άλλος δρόμος», ανέφερε.

Μακροχρόνια πολιτική διαμάχη

Μια μακροχρόνια πολιτική διαμάχη για το Συνταγματικό Δικαστήριο έχει ουσιαστικά παραλύσει τον θεσμό, με τη φιλοευρωπαϊκή κυβέρνηση και τον εθνικιστή πρόεδρο να αρνούνται να αναγνωρίσουν τους διορισμούς που προτείνει η άλλη πλευρά.

Η διαμάχη χρονολογείται από το 2015, όταν σύμφωνα με το Reuters το κόμμα «Νόμος και Δικαιοσύνη» επεδίωξε να διορίσει δικαστές σε έδρες που είχαν ήδη πληρωθεί από την προηγούμενη κυβέρνηση.

Οι εκλεκτοί του απέκτησαν την πλειοψηφία στο Συνταγματικό Δικαστήριο, ενώ επικριτές στο εσωτερικό και το εξωτερικό υποστήριξαν ότι το δικαστήριο δεν πληρούσε πλέον τα πρότυπα ενός ανεξάρτητου και αμερόληπτου δικαστηρίου που ορίζει ο νόμος.

Shocking scenes in Poland. Police, dispatched by the Tusk government, have forced their way into the independent Constitutional Tribunal. Security personnel guarding the building and the Tribunal’s documents have been removed. The Vice-President of the Tribunal is being denied entry to the premises. This is a violation of all democratic principles.

— Beata Szydło (@BeataSzydlo) October 30, 2026

Αφότου η συμμαχία του Τουσκ ανέλαβε την εξουσία το 2023, δεσμεύτηκε να αποκαταστήσει το κράτος δικαίου και να μεταρρυθμίσει το δικαστήριο, αλλά ο σύμμαχος του «Νόμος και Δικαιοσύνη», Ναβρότσκι, έχει κινηθεί για να ματαιώσει αυτές τις προσπάθειες από την εκλογή του ως πρόεδρος το 2025.

Νωρίτερα φέτος, ο Ναβρότσκι αρνήθηκε να ορκίσει τρεις από τους έξι δικαστές που πρότεινε το κοινοβούλιο, ενώ ο Σβιετσκόβσκι, πρώην υφυπουργός Δικαιοσύνης στην κυβέρνηση του «Νόμος και Δικαιοσύνη», αρνήθηκε να τοποθετήσει τους δικαστές που εκλέχθηκαν από την τρέχουσα κοινοβουλευτική πλειοψηφία.

Τον περασμένο μήνα, το κοινοβούλιο διόρισε στο δικαστήριο τον Μάτσιεϊ Μπέρεκ, σύμμαχο του Τουσκ, εξέλιξη που σύμφωνα με επικριτές υπονόμευσε τον δηλωμένο στόχο της κυβέρνησης για την αποκατάσταση των ισορροπιών και των ελέγχων.