Ελεύθερος Τύπος
ΥΓΕΙΑ

Πιο επικίνδυνες οι καρδιοπάθειες στις γυναίκες

Newsroom eleftherostypos.gr

Οι καρδιοπάθειες αποτελούν την πρώτη αιτία θανάτου στις γυναίκες παγκοσμίως, παρά το γεγονός ότι μέχρι πρόσφατα υπήρχε η εντύπωση ότι δεν προσβάλλονται από καρδιαγγειακά νοσήματα.

Και ενώ η καρδιαγγειακή θνητότητα στον γενικό πληθυσμό μειώνεται συνεχώς χάρη στις νέες θεραπείες και την εμφύτευση πρωτοποριακών συσκευών (πρωτογενής αγγειοπλαστική με τοποθέτηση stent, βηματοδότες, εμφυτεύσιμες βαλβίδες καρδιάς), οι γυναίκες συνεχίζουν να εμφανίζουν δυσανάλογα υψηλή άσχημη έκβαση σε σχέση με ανάλογες περιπτώσεις ανδρών. Γυναίκες, λοιπόν, που θα υποστούν έμφραγμα σε μικρή ηλικία, έχουν διπλάσια πιθανότητα να πεθάνουν σε σχέση με αυτή των αντίστοιχων ανδρών.

Γράφει η Ευδοκία Πετροπούλου,
Καρδιολόγος, Διδάκτωρ Παν/μίου Αθηνών, Διευθύντρια Α΄ Καρδιολογικής Κλινικής του Μetropolitan General.

Τα αίτια που καθιστούν πιο ευαίσθητη την γυναικεία καρδιά

Οι αιτίες είναι πολυπαραγοντικές: Γενετικές, φυλετικές, κοινωνικές και πολιτισμικές. Για παράδειγμα, οι γυναίκες εμφανίζουν σε αυξημένο ποσοστό οξέα στεφανιαία σύνδρομα που οφείλονται σε διαχωρισμό των στεφανιαίων αρτηριών (δηλαδή όχι «βούλωμα», αλλά σχίσιμο των αγγείων) και μυοκαρδιακή βλάβη λόγω υπερέκκρισης κατεχολαμινών (takotsubo disease) σε καταστάσεις με υψηλή συγκινησιακή φόρτιση (π.χ. απώλεια προσφιλούς προσώπου)

Γενετικά χαρακτηριστικά με υψηλή έκφραση στο γυναικείο φύλο:

  • Διαφορετικός μεταβολισμός φαρμάκων
  • Αυξημένος κίνδυνος θρομβώσεων
  • Μεγαλύτερη προστασία από τα καρδιαγγειακά νοσήματα στην προ εμμηνόπαυσης ηλικία
  • Μικρότερης διαμέτρου στεφανιαίες αρτηρίες
  • Συχνότερη εμφάνιση στηθάγχης σε σχέση με τους άντρες και υψηλή επίπτωση νόσου μικρών αγγείων
  • Υψηλότερη θνησιμότητα μετά από έμφραγμα σε σχέση με τους άνδρες
  • Εγκυμοσύνη και λοχεία, κ.λπ.

«Θύμα» προκατάληψης η καρδιά της γυναίκας

Το κυριότερο χαρακτηριστικό όμως είναι ότι οι γυναίκες υποπεριθάλπονται. Κι αυτό διότι εξακολουθούν να ισχύουν κάποιες κοινωνικές προκαταλήψεις. Θέλουν π.χ. να «γκρινιάζουν» χωρίς λόγο ή να «μην παθαίνουν τίποτα» και έτσι να μην αναζητείται εγκαίρως ιατρική βοήθεια.

Επιπλέον, στις μελέτες που αφορούν στα καρδιαγγειακά νοσήματα, ο αριθμός των γυναικών που συμμετέχουν είναι συντριπτικά χαμηλός σε σχέση με αυτόν των ανδρών, με αποτέλεσμα να μην γνωρίζουμε επακριβώς αν τα καινούργια φάρμακα και οι συσκευές που χρησιμοποιούμε στη θεραπεία των ασθενών μας έχουν τα ίδια ευεργετικά αποτελέσματα και στο γυναικείο πληθυσμό.

Διαφορετικές ανάγκες για καρδιολογικά φάρμακα μεταξύ ανδρών και γυναικών

Παραδείγματος χάριν, η καθιερωμένη για πολλά χρόνια αγωγή για την καρδιακή ανεπάρκεια, πρόσφατα αναλύθηκε σύμφωνα με το φύλο και βρέθηκε ότι στις γυναίκες πρέπει να δίνεται η μισή δόση φαρμάκων σε σχέση με τους άνδρες για να έχουν τα ίδια καλά αποτελέσματα!

Η εγκυμοσύνη ως «προγνωστικός» παράγοντας καρδιαγγειακής νόσου

Η εγκυμοσύνη ασκεί μία τεράστια πίεση στο γυναικείο καρδιαγγειακό σύστημα και πολύ πρόσφατα αναγνωρίστηκαν καινούργιοι παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με την εγκυμοσύνη. Πέρα από τους κλασικούς παράγοντες κινδύνου, όπως είναι η παχυσαρκία, ο σακχαρώδης διαβήτης και η υπερλιπιδαιμία, γυναίκες που κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης εμφανίζουν προεκλαμψία, διαβήτη της κύησης, προωρότητα και λιποβαρή νεογνά για την ηλικία της κύησης, παρουσιάζουν υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακής νόσου αργότερα στη ζωή τους. Πρέπει να γίνεται ρύθμιση των παραγόντων κινδύνου, ενδελεχής καρδιολογικός έλεγχος κατά τη διάρκεια της λοχείας και παρακολούθηση κατά τη διάρκεια της υπόλοιπης ζωής τους.Έγκυος πέθανε από ηλεκτροπληξία την ώρα που έκανε μπάνιο εξαιτίας του κινητού της

Μητρότητα και γυναίκες με συγγενείς καρδιοπάθειες

Επιπλέον υπάρχει μία όλο και αυξανόμενη σε πληθυσμό κατηγορία ασθενών που φτάνει στην ενηλικίωση και πιθανή εγκυμοσύνη και που αφορά στις γυναίκες με συγγενείς καρδιοπάθειες. Υπάρχουν γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση καρδιάς ή άλλων οργάνων και θέλουν να τεκνοποιήσουν. Το εύρος των προκλήσεων στη σύγχρονη ιατρική που σχετίζονται με το γυναικείο φύλο όλο και αυξάνεται.

Ο ρόλος των οιστρογόνων

Ο κυριότερος παράγοντας που διαφοροποιεί τις γυναίκες από τους άντρες, είναι τα οιστρογόνα. Τα οιστρογόνα έχουν ποικίλη δράση σε διάφορα όργανα του ανθρώπινου και κυρίως του γυναικείου σώματος. Τα επίπεδά τους στη διάρκεια της ζωής της γυναίκας μεταβάλλονται και επηρεάζουν πολλά συστήματα. Ένα από τα βασικά συστήματα που υφίσταται μεγάλες αλλαγές από τη δράση των οιστρογόνων, την εμμηνόπαυση και την ηλικία της γυναίκας είναι το καρδιαγγειακό σύστημα. Η επίδραση των οιστρογόνων στο καρδιαγγειακό σύστημα μπορεί να είναι άμεση, δηλαδή πάνω στο αγγείο, ή να εμφανίζεται μέσω των μεταβολών των παραγόντων κινδύνου όπως το λιπιδαιμικό προφίλ, η αρτηριακή πίεση, το σωματικό βάρος, η αντίσταση στη δράση της ινσουλίνης και οι αιματολογικοί παράγοντες.

Ανάγκη δημιουργίας «γυναικείων» καρδιαγγειακών ιατρείων

Λόγω των προαναφερόμενων ιδιαιτεροτήτων της γυναικείας καρδιάς και της διαπίστωσης της ελλιπούς φροντίδας που της παρέχεται παγκοσμίως, υπάρχει η τάση δημιουργίας ειδικών ιατρείων όπου θα παρέχεται στις γυναίκες εξειδικευμένη γνώση, έλεγχος και αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Δεδομένου ότι τα καρδιαγγειακά νοσήματα σκοτώνουν περισσότερες γυναίκες από ότι όλες οι μορφές καρκίνου μαζί και ότι αυτά τα νοσήματα μπορεί να προληφθούν κατά 80% σύμφωνα με την Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία, καταλαβαίνουμε τη σπουδαιότητα των προαναφερόμενων ιατρείων.

Τελειώνοντας, θα αναφέρω ότι οι ίδιες οι γυναίκες παγκοσμίως δεν αντιπροσωπεύονται επαρκώς στην ειδικότητα της καρδιολογίας, ενώ ελάχιστες από αυτές καταφέρνουν να έχουν θέσεις-κλειδιά (key leading positions) όπως αναφέρεται σε πρόσφατα άρθρα σε έγκριτα επιστημονικά περιοδικά.

 

Προτεινόμενα για εσάς

Η διατήρηση της γονιμότητας σε γυναίκες με καρκίνο μαστού

Leonidas Kallidonis

Παγκόσμια Ημέρα Αντισύλληψης. Χαμένοι στην… ημιμάθεια

Leonidas Kallidonis

Γιατί η υπέρταση εμφανίζεται νωρίτερα στις γυναίκες

Leonidas Kallidonis

Στο νοσοκομείο ο Κώστας Μοναχός – Υπέστη έμφραγμα

Λάμπρος Κατσαρός

Οστεοπόρωση: Από τα γερά θεμέλια… στα συντρίμμια

Leonidas Kallidonis

Η υπέρταση της εγκύου την «απειλεί» ακόμη και 20 χρόνια μετά!

Leonidas Kallidonis

Μαγνήσιο: Γιατί είναι απαραίτητο στην εμμηνόπαυση

Leonidas Kallidonis

Περιοδοντίτιδα. Αυξάνει επικίνδυνα την αρτηριακή πίεση

Leonidas Kallidonis

Πόσο πρέπει ν’ ανησυχούμε εάν η πίεση ανεβαίνει απότομα

Leonidas Kallidonis