ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΤΥΠΟΣ
ΙΣΤΟΡΙΕΣ

200 χρόνια από την επανάσταση του 1821: Αυτός είναι ο Βαυαρός «αγιογράφος» των αγωνιστών

Newsroom eleftherostypos.gr

Γνωρίζουμε τις μορφές των ηρώων του 1821 από την παιδική μας ηλικία, μέσα από κάδρα, βιβλία και αφίσες σχολικών εορτών ανάμεσα σε δάφνινα στεφάνια, αλλά αγνοούμε πως προκύπτει η καταγραφή τους.

Οι φυσιογνωμίες των αγωνιστών της Επανάστασης, απόλυτα συνυφασμένες με την ιστορική μνήμη του γένους, διαμορφώνουν εδώ και 200 χρόνια την εθνική συνείδηση χάρις σε κάποιον Βαυαρό φιλέλληνα, που χρησιμοποιεί το μολύβι όχι μόνο για να πολεμήσει τους Τούρκους, αλλά και για ιχνογραφήσει το «Εθνικό εικονοστάσι» της Επανάστασης ζωγραφίζοντας ένα Πάνθεον ηρώων με οπλαρχηγούς, πολιτικούς, λόγιους, προεστούς και φιλέλληνες.

Ο Βαυαρός ερασιτέχνης ζωγράφος Καρλ Κράτσαϊζεν στον οποίο οφείλουμε τις σημαντικότερες προσωπογραφίες των αγωνιστών της Ελληνικής Επανάστασης.

Το 1826 επηρεασμένος από τις ρομαντικές παρορμήσεις και το φιλελληνικό ρεύμα της περιόδου, φτάνει στην επαναστατημένη Ελλάδα για να πολεμήσει στον αγώνα ανεξαρτησίας της, ο Βαυαρός υπολοχαγός του πεζικού Καρλ Κράτσαϊζεν.

Ο ερασιτέχνης ζωγράφος διαφοροποιείται των άλλων περιηγητών και εικονογράφων που ζωγραφίζουν μνημεία, ιστορικά τοπία, επιλέγοντας να γνωρίσει από κοντά τους ίδιους τους αρχηγούς της Επανάστασης ζητώντας να κάνει το πορτραίτο τους.

Οι προσωπογραφίες γίνονται μεταξύ φθινοπώρου 1826 και άνοιξης 1827 στα στρατόπεδα των οπλαρχηγών με μαύρο μολύβι πάνω σε μικρά φύλλα χαρτιού. Οι αγωνιστές εικονίζονται σε αυτές από τη μέση και πάνω, ενώ κάποιες φορές διακρίνεται και ο οπλισμός τους.

Στρατηγός Ιωάννης Μακρυγιάννης δια χειρός Κράτσαϊζεν.

Μετά την ολοκλήρωση κάθε έργου ο Κράτσαϊζεν βάζει τους οπλαρχηγούς να υπογράψουν την προσωπογραφία τους, ενώ η ημερομηνία σημειώνεται σύμφωνα με το δυτικό ημερολόγιο. Για την καλλιτεχνική αξία των ιχνογραφημάτων, ο καθηγητής της Ιστορίας της Τέχνης  Μανώλης Πρεβελάκης σημειώνει ότι : «Με μόνο όργανο την αιχμή του μολυβιού του κατάφερε να συλλάβει την ιδιοτυπία των όψεων και την ψυχή των ατόμων με τρόπο που μονάχα οι σχεδιαστές του αναστήματος του Χολμπάιν ή του Εγκρ το κατόρθωσαν».

Απόσπασμα του έργου του Θεοδώρου Βρυζάκη «Το εν Πειραιεί ευρισκόμενον στρατόπεδον του Καραϊσκάκη το έτος 1827». Ο Κάρλ Κράτσαϊζεν τιμάται από τον Βρυζάκη εικονιζόμενος όρθιος αριστερά με σηκωμένο το χέρι, και το δάκτυλο να δείχνει την Ακρόπολη στο βάθος.

Στα ιχνογραφήματα του Κράτσαϊζεν στηρίζονται οι μεταγενέστεροι ζωγράφοι που εικονογραφούν τον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα, όπως  οι Πέτερ Φον Ες και Θόδωρος Βρυζάκης. Ο τελευταίος μάλιστα στον πίνακα του 1855 «Το εν Πειραιεί ευρισκόμενον στρατόπεδον του Καραϊσκάκη το έτος 1827», θέλοντας να τιμήσει τον Βαυαρό φιλέλληνα δημιουργό τον εμφανίζει με στολή του βαυαρικού πεζικού ανάμεσα στους φουστανελοφόρους, να συμμετέχει στην προετοιμασία της μάχης.

Aκολούθησε το eleftherostypos.gr στο Google News και μάθε πρώτος όλες τις ειδήσεις 

Ειδήσεις 

200 χρόνια από την επανάσταση του 1821: Τι έγινε στον πρώτο εορτασμό της 25ης Μαρτίου [εικόνες]

200 χρόνια από την Επανάσταση του 1821 – Νικηταράς: Έζησε σαν ήρωας, πέθανε τυφλός και επαίτης

Το παρασκήνιο της έλευσης του Oθωνα [εικόνες]

Γεώργιος Καραϊσκάκης: Ο σκληροτράχηλος «γιος της καλόγριας»

Όταν ο Χανς Κρίστιαν Άντερσεν γιόρτασε στην Αθήνα την 25η Μαρτίου

H ναυμαχία της Λήμνου: Όταν ο Κουντουριώτης έδιωξε τους Τούρκους από το Αιγαίο [εικόνες]

Η στενή σχέση των αγωνιστών του 1821 με την αρχαιότητα

Δείτε όλες τις τελευταίες Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο, ανά πάσα στιγμή στο EleftherosTypos.gr

Προτεινόμενα για εσάς

Ελλάδα 2021: Οι εκδηλώσεις για την επέτειο των 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση του 1821

Μιχάλης Μάρδας

Στρατηγός Μακρυγιάννης: Ο εκφραστής της συνείδησης του λαού

Tinad

Γεώργιος Καραϊσκάκης: Το γνήσιο τέκνο της Επανάστασης

Tinad

Κωνσταντίνος Κανάρης: Ο θρυλικός πυρπολητής της Επανάστασης

Kon

Δημοσκόπηση ΚΕΦίΜ-MARC για την Επανάσταση 1821: Ξέρουν λίγα και αγνοούν πολλά οι Έλληνες

Μιχάλης Μάρδας

Ιστορικός κιτρινισμός

Kon

Οι περιοχές όπου άναψε η φλόγα της επανάστασης του 1821

Μιχάλης Μάρδας

Οι άγνωστοι ήρωες του 1821

Μιχάλης Μάρδας

Οι αγώνες των γυναικών στην επανάσταση του 1821 και ο σημαντικός τους ρόλος

Μιχάλης Μάρδας